Hervorming BV-vrijstellingen: update anno 2026

Sinds het begin van de jaren 2000 genieten schuldenaars van bedrijfsvoorheffing in een reeks wettelijk voorziene situaties van een financiële/fiscale stimulans via een gedeeltelijke vrijstelling van doorstorting van de bedrijfsvoorheffing. Vandaag bestaan er twaalf permanente vrijstellingen, waaronder deze voor overwerk, de koopvaardij-, bagger- en sleepvaartsector, onderzoek en ontwikkeling, de zeevisserijsector, nacht- en ploegenarbeid (waaronder werken in onroerende staat), sportbeoefenaars, structurele vermindering, steunzones en natuurrampen, startende ondernemingen, de compenserende toeslag bij startbaanovereenkomsten, opleiding voor werknemers...

De toepassing van deze vrijstellingen blijft onderhevig aan jaarlijkse en vaak diepgaande controles. Zo werd in 2024 bijna 200 miljoen euro teruggevorderd in fiscale controles omtrent deze materie. Dit is mede te verklaren door de complexe, evoluerende en soms onduidelijke wetgeving en rechtspraak. In meer dan 70% van de controles bij grote ondernemingen wordt nog steeds een correctie doorgevoerd in het nadeel van de belastingplichtige en vaak voor substantiële bedragen. 

Deze vrijstellingen kregen bovendien (voor de eerste keer) bijzonder veel aandacht in het regeerakkoord én in het begrotingsakkoord. Dit wijst op een periode van, naar alle waarschijnlijkheid, veel wijzigingen die eraan zit te komen in het kader van deze "loonsubsidies". Denk daarbij onder meer al aan het aangekondigde bevriezen van bepaalde loonsubsidies en vereenvoudigingen en wijzigingen aan onder andere de vrijstelling voor onderzoek en ontwikkeling.

Dit seminarie biedt een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen, met bijzondere aandacht voor de twee vrijstellingen die in de praktijk een groot financieel belang blijven hebben:

(1) de vrijstelling voor nacht- en ploegenarbeid, en
(2) de vrijstelling voor onderzoek en ontwikkeling (O&O).

We staan onder meer stil bij:

• Nieuwe en richtinggevende rechtspraak, waaronder ook enkele belangrijke uitspraken over de kwalificatie van werken in onroerende staat, de voorwaarden voor ploegenarbeid en de vraag rond hoe de O&O-activiteiten bewijzen.
• De concrete invulling van de bis-variant bij ploegenarbeid, op basis van de langverwachte en inmiddels van toepassing zijnde circulaire, inclusief de interpretatieproblemen die zich in de praktijk blijven stellen.
• Beleids- en wetsinitiatieven van de regering-De Wever, zoals reeds aangekondigd in het begrotingsakkoord, die hun weg zullen vinden in de wetgeving. Daarbij zullen we de concrete impact worden bespreken van deze initiatieven. Hierbij bespreken we zowel de impact op vrijstellingen als de actuele wetsvoorstellen en ontwerpen die momenteel circuleren.
• De praktijkervaringen uit recente controles, met aandacht voor veelvoorkomende valkuilen, documentatievereisten en aangepaste controlefocus van de fiscus.

Dit seminarie biedt dus een dubbele focus: enerzijds een juridisch-technische update over recente rechtspraak en wetgevingsinitiatieven, en anderzijds een praktische vertaalslag naar de concrete toepassing van de vrijstellingen.